Gave hay given: quá khứ của give và cái đuôi n quyết định cả câu
Quá khứ đơn của give là gave, quá khứ phân từ là given.
| Nguyên mẫu | give | /ɡɪv/ |
|---|---|---|
| Quá khứ đơn | gave | /ɡeɪv/ |
| Quá khứ phân từ | given | /ˈɡɪvən/ |
| Dạng -ing | giving | |
| Ngôi thứ ba số ít | gives |

Trên trang này
Nghe give trong câu thật
Các câu ngắn trích từ podcast và sách nói trên WELE. Nghe rồi gõ dạng còn thiếu của give.
Quá khứ đơn
President Ho Chi Minh also gave us a message that still lives today.
a sea turtle and marine biologist, gave a short lesson. "
After a few minutes, Tom gave Anna her coffee and sandwich.
These healthy habits gave him energy for long study sessions.
They gave tips on breathing, how to hold the scalpel,
Bạn đang nghe chép chính tả một đoạn phỏng vấn. Người nói buông ra một câu, bạn chép thành "He give me a call last week", rồi phần chấm gạch đỏ đúng chữ thứ hai. Câu thật là "He gave me a call last week". Chỉ lệch một nguyên âm, nhưng cả thì của câu đi theo nguyên âm đó. Trả lời gọn trước đã: quá khứ đơn của give là gave, còn quá khứ phân từ của give là given. Dạng V-ing là giving, ngôi thứ ba số ít là gives.
Đó là phần dễ. Phần khó của give nằm ở hai chỗ rất cụ thể. Thứ nhất, given có chữ n ở cuối và chính chữ n đó quyết định câu là hoàn thành hay bị động, mà trong lời nói nó chỉ là một âm mũi ngắn dính vào chữ v, không có nguyên âm nào đỡ. Thứ hai, given còn sống một đời sống thứ hai ngoài vai trò động từ: nó làm giới từ, làm tính từ, làm danh từ, và trong những vai đó nó chẳng liên quan gì tới chuyện cho hay tặng.
Bài này đi hết chuỗi đó: bảng dạng của give và họ hàng của nó, ranh giới giữa gave và given, bốn vai khác nhau của given trong câu, cụm động từ với give mà bạn gặp nhiều hơn cả give đứng một mình, và phần quan trọng nhất với người luyện nghe là hai dạng này vang lên thế nào khi câu chạy ở tốc độ thật.
- Bảng dạng của give, và họ nhà eat, take, write
- Gave dùng khi nào, given dùng khi nào
- Nghe gave và given trong câu nói thật
- Cụm hay gặp với gave và given
- Lỗi người Việt hay mắc với give
- Bài tập nhanh
- Câu hỏi thường gặp
Bảng dạng của give, và họ nhà eat, take, write
Năm dạng, gọn trong một bảng. Cột phiên âm theo giọng Mỹ, có ghi thêm giọng Anh ở những chỗ lệch rõ.
| Dạng | Từ | Phiên âm | Ví dụ ngắn |
|---|---|---|---|
| Nguyên thể (V1) | give | /ɡɪv/ | I give up too fast. |
| Ngôi thứ ba số ít | gives | /ɡɪvz/ | She gives good advice. |
| Quá khứ đơn (V2) | gave | /ɡeɪv/ | He gave me a call. |
| Quá khứ phân từ (V3) | given | /ˈɡɪvən/, thường rút thành /ˈɡɪvn̩/ | They have given up. |
| Hiện tại phân từ | giving | /ˈɡɪvɪŋ/ | We are giving it away. |
Nhìn cột phiên âm sẽ thấy một chuyện mà cột chữ viết giấu đi. give và given dùng chung một nguyên âm /ɪ/, nghĩa là given về mặt âm thanh chỉ là give cộng thêm một âm mũi. Riêng gave nhảy sang /eɪ/. Vậy nguyên âm chính là thứ chia bảng này làm hai nửa, chứ không phải cái đuôi n.
give thuộc nhóm động từ mạnh có kiểu biến đổi nguyên âm ba bậc, và bậc thứ ba thì quay về gần với bậc thứ nhất rồi thêm đuôi n. Cùng khuôn đó có eat với ate và eaten, take với took và taken, see với saw và seen, write với wrote và written, drive với drove và driven, ride với rode và ridden. Điểm chung của cả nhóm: V2 đổi nguyên âm hẳn, V3 thêm đuôi n hoặc en. Nếu bạn nhớ được một cái trong nhóm này thì hình dạng của cả nhóm dễ đoán hơn hẳn.
Có một cái mốc nhỏ giúp bạn không bao giờ viết nhầm given thành gaven. give giữ nguyên âm i ở cả V1 lẫn V3, chỉ V2 mới đổi sang a. Cùng logic đó, forgive chia thành forgave và forgiven, chính xác theo give vì nó chỉ là give gắn thêm tiền tố. Bạn học một lần được hai từ.
Nên đọc thêm ba động từ, và lý do cho mỗi cái một khác. Quá khứ của take đi cùng khuôn V3 thêm đuôi n, và taken bị nuốt đuôi giống hệt cách given bị nuốt. Quá khứ của eat là ca gần nhất về mặt nghe, vì cả eaten lẫn given đều biến âm tiết cuối thành một tiếng mũi không nguyên âm. Quá khứ của forget thì ngược lại, forgotten thêm nguyên hai âm tiết, để bạn thấy nhóm này không đồng đều. Nếu bạn đang ôn lại toàn bộ hệ thống, bài ngữ pháp tiếng Anh đặt các thì và động từ vào đúng vị trí của chúng.
Gave dùng khi nào, given dùng khi nào
Nguyên tắc gọn nhất: gave tự đứng làm động từ chính của câu, given thì không bao giờ tự đứng được, nó luôn cần have, has, had hoặc một dạng của be đi trước. Nghe thì đơn giản, nhưng cái bẫy nằm ở chỗ trợ động từ ấy hay bị rút gọn tới mức gần như tàng hình.
| Câu | Đúng hay sai | Vì sao |
|---|---|---|
| She gave me her number last night. | Đúng | Quá khứ đơn, có mốc thời gian đóng |
| She has gave me her number. | Sai | Sau has phải là phân từ given |
| They have given us three options. | Đúng | given đi sau have |
| They given us three options. | Sai | given thiếu trợ động từ đứng trước |
| I was given a second chance. | Đúng | Bị động, be cộng phân từ given |
| Did he give you the file? | Đúng | Sau did là nguyên thể give, không phải gave |
Xong phần luật, tới phần thật sự làm người học rối: given không chỉ là phân từ. Cùng một mặt chữ, nó chạy qua bốn vai khác nhau trong câu, và ba vai còn lại chẳng dính gì tới nghĩa cho tặng. Nếu bạn chỉ biết vai phân từ thì mỗi lần gặp ba vai kia bạn sẽ đọc lệch nghĩa cả câu.
| Câu | given đóng vai gì | Nghĩa thật |
|---|---|---|
| He has given me everything. | Phân từ trong thì hoàn thành | Anh ấy đã cho tôi mọi thứ |
| I was given a warning. | Phân từ trong câu bị động | Tôi bị nhắc nhở, ai nhắc thì không nói |
| Given the traffic, we should leave now. | Giới từ, nghĩa là xét tới | Xét tình hình giao thông, nên đi ngay |
| Given that she is new, that is fine. | Liên từ, nghĩa là vì, bởi lẽ | Vì cô ấy mới vào nên thế là ổn |
| Wifi in a cafe is a given. | Danh từ | Wifi ở quán cà phê là chuyện đương nhiên |
| Please write your given name. | Tính từ | Tên riêng, phần tên không phải họ |
Hai dòng cuối hay gặp trong đời thật hơn bạn tưởng. Ô "given name" xuất hiện trên gần như mọi tờ khai xuất nhập cảnh và mọi form đăng ký quốc tế, và nó có nghĩa là tên chứ không phải họ. Người Việt điền nhầm ô này rất nhiều vì thứ tự họ tên tiếng Việt ngược với tiếng Anh. Còn "that is a given" là câu bạn sẽ nghe trong họp, nghĩa là chuyện đó khỏi bàn, ai cũng biết rồi.
Còn khi nào chọn gave thay vì have given? Quy tắc như mọi động từ khác: có mốc thời gian đã đóng lại thì dùng gave. yesterday, last week, in 2019, an hour ago, when I was a student. Không có mốc, và bạn đang nói về kết quả còn kéo tới hiện tại, thì dùng have given. "I gave him the report yesterday" kể một việc đã xong. "I have given him the report" nói rằng bây giờ báo cáo đang nằm chỗ anh ta.
Nghe gave và given trong câu nói thật
Đây là phần bảng chia động từ không bao giờ chạm tới, và cũng là phần quyết định bạn có chép đúng hay không. Trên giấy, gave và given khác nhau rõ ràng. Trong câu nói ở tốc độ bình thường, cả hai đều bị bóp lại theo những kiểu rất dễ đoán, và biết trước những kiểu đó thì tai bạn đỡ hụt hẳn.
Chữ v cuối của gave dính luôn vào từ sau. gave hầu như không bao giờ đứng cuối câu, nó luôn có tân ngữ theo sau, nên âm /v/ của nó nối thẳng sang từ kế tiếp. "gave it" ra thành "gay-vit", "gave us" thành "gay-vus", "gave everyone" thành "gay-vevryone". Trong âm thanh không có khoảng trắng ở chỗ bạn thấy khoảng trắng trên giấy.
gave him mất hẳn chữ h. Từ him, her, his sau một động từ thường rụng phụ âm đầu. "gave him the keys" vang ra là "gay-vim the keys", "gave her a lift" thành "gay-ver a lift". Người học nghe thấy "gaver" rồi loay hoay tìm một từ không tồn tại.
given không có nguyên âm ở âm tiết cuối. Phiên âm sách ghi /ˈɡɪvən/, nhưng người bản xứ nói nhanh thì cái ə đó biến mất và chữ n tự làm một âm tiết, thành /ˈɡɪvn̩/. Nghe ra là "giv'n", hai tiếng dính chặt. Người học chờ nghe "gi-vừn" nên bắt hụt.
Chữ n của given tan vào từ sau nếu từ đó bắt bằng phụ âm. "given up" còn giữ chữ n rõ vì up bắt đầu bằng nguyên âm, ra thành "givv-nup". Nhưng "given to me" thì chữ n bị kéo về phía chữ t và nhòe đi, nghe gần như "givv-tuh-mi". Đây là lúc given và give nghe giống nhau nhất.
Trợ động từ trước given co lại thành một phụ âm. "I have given" trong lời nói thật là "I've given", và phần đã rút chỉ còn tiếng /v/ dính vào chữ I. "They have given" thành "they've given". "It was given" thì was rút thành /wəz/, gần như "wuz". Nghe hụt phần này là chép ra "I given" hoặc "It given", câu sai ngữ pháp mà tai bạn lại thấy hợp lý.
gave với give chỉ cách nhau đúng một nguyên âm. /eɪ/ trong gave là một nguyên âm đôi, lưỡi trượt từ giữa lên cao. /ɪ/ trong give ngắn và gọn. Khi câu chạy nhanh và không có trạng từ thời gian nào, nguyên âm ấy là manh mối duy nhất cho biết câu ở thì hiện tại hay quá khứ.
Cột một là câu như trên giấy, cột hai là câu như trong tai, cột ba là câu như người học hay chép nhầm. Ở cột giữa là âm thật khi câu được nói nhanh, không phải cách từ điển ghi.
| Câu thật | Nghe ra như | Người học hay chép thành |
|---|---|---|
| He gave me a call last week. | hi gay-vmi uh call... | He give me a call last week. |
| She gave him the wrong address. | shi gay-vim the wrong... | She gave the wrong address. |
| I have given you everything I had. | aiv givv-nyu evrything ai had | I give you everything I had. |
| They have given up on it. | they-v givv-nup on it | They are giving up on it. |
| The room was given to someone else. | the room wuz givv-tuh sumwun els | The room was giving to someone else. |
| Given the time, let us stop here. | givv-n the time... | Giving the time, let us stop here. |
Nhìn cột thứ ba sẽ thấy các lỗi rơi vào ba loại rõ rệt. Dòng một là lỗi nguyên âm: tai bắt được khung phụ âm g và v nhưng bỏ mất /eɪ/, nên câu trượt từ quá khứ về hiện tại. Dòng hai là lỗi từ chức năng: him không có trọng âm và mất luôn chữ h nên bị xóa khỏi bản chép. Dòng bốn, năm, sáu là cùng một lỗi âm tiết: given và giving đều có ba âm rồi kết bằng một tiếng mũi, và khi âm tiết cuối của given rút hết nguyên âm thì hai từ chỉ còn chênh nhau ở chỗ /n/ hay /ŋ/, một khác biệt mỏng tới mức tai chưa quen thì không tách nổi.

Khi bạn ngồi nghe chép chính tả trên WELE, chuỗi này thôi nằm trên lý thuyết. Bạn nghe một câu, chép lại nguyên trạng, rồi phần chấm chỉ ra từ lệch. Khi từ bị gạch là gave mà bạn chép give, thông tin bạn nhận được không phải "bạn sai ngữ pháp" mà là "tai bạn bỏ mất một nguyên âm đôi". Hai chẩn đoán đó dẫn tới hai cách sửa hoàn toàn khác nhau, và chỉ cái thứ hai mới có tác dụng.
Điều tương tự xảy ra với cặp given và giving. Nếu bạn chép nhầm liên tục theo hướng đó, vấn đề nằm ở chỗ tai bạn chưa tách được /n/ với /ŋ/ ở cuối từ, chứ không phải bạn chưa thuộc bảng. Nghe lại đúng câu đó, lần này biết cần chú ý vào đâu, là cách sửa nhanh nhất. Đọc lại bảng năm dòng ở đầu bài thì mười phút sau bạn vẫn biết gave là quá khứ của give, nhưng tai bạn không thay đổi gì.
Nếu muốn hiểu vì sao các âm này biến mất chứ không phải bạn nghe kém, bài connected speech giải thích cơ chế nuốt âm và nối âm cho cả câu, không riêng give. Chỗ luyện trên giọng thật là podcast trong thư viện, và bài nào cũng có transcript để đối chiếu.
Cụm hay gặp với gave và given
give sinh ra rất nhiều cụm, và trong hội thoại thật bạn gặp các cụm này nhiều hơn gặp give đứng một mình. Mười ba dòng dưới đây là những cụm xuất hiện dày nhất, viết ở dạng quá khứ hoặc phân từ để bạn quen mặt luôn.
| Cụm | Nghĩa | Ví dụ |
|---|---|---|
| give up | Bỏ cuộc, hoặc bỏ một thói quen | He gave up smoking two years ago. |
| give in | Nhượng bộ, chịu thua trong tranh cãi | She argued for an hour, then gave in. |
| give away | Cho không, hoặc để lộ bí mật | His face gave away the answer. |
| give back | Trả lại | I gave back the money the same day. |
| give out | Phát cho nhiều người, hoặc hết pin, kiệt sức | They gave out free samples at the door. |
| give off | Tỏa ra mùi, nhiệt hoặc ánh sáng | The engine gave off a burning smell. |
| give up on someone | Thôi không kỳ vọng vào ai nữa | Her teacher never gave up on her. |
| give someone a call | Gọi điện cho ai | I gave her a call after the meeting. |
| give someone a hand | Giúp một tay | He gave me a hand with the boxes. |
| give someone a lift | Cho đi nhờ xe | My neighbour gave me a lift to work. |
| give rise to | Dẫn tới, làm nảy sinh | The delay gave rise to a lot of complaints. |
| give it a go | Thử xem sao | We gave it a go and it worked. |
| be given the green light | Được duyệt, được bật đèn xanh | The project was given the green light in May. |
Có một chi tiết đáng dừng lại ở dòng give up. Cùng một cụm, đổi dạng là đổi hẳn thông điệp. "He gave up" đặt sự việc vào một mốc đã đóng, kiểu kể lại chuyện cũ. "He has given up" nói về tình trạng bây giờ: anh ta đang ở trạng thái bỏ cuộc. Còn "He is giving up" thì lại là chuyện đang diễn ra ngay lúc này, có khi bạn còn kịp can. Ba câu chỉ khác nhau ở dạng của give mà hàm ý cách nhau rất xa.
Dòng give away cũng đáng để ý theo hướng khác. Nghĩa đen là cho không, nhưng nghĩa hay gặp hơn trong phim và podcast là để lộ. "Don't give it away" nghĩa là đừng tiết lộ. Còn dạng danh từ "a giveaway" nghĩa là dấu hiệu tố cáo, thứ làm lộ chuyện. Khi nghe, chỗ phân biệt nằm ở tân ngữ đứng sau và ở trọng âm, chứ không nằm ở mặt chữ.
Lỗi người Việt hay mắc với give
gived và gaved. Đây là phản xạ thêm ed cho mọi động từ. give không bao giờ chia theo quy tắc, và gave thì đã là dạng quá khứ rồi, không cần thêm gì nữa. Chỉ có gave và given, không có gived, không có gaved, không có givened.
Did you gave. Sau did, động từ trở về nguyên thể vì did đã mang nghĩa quá khứ. "Did you give him the file?" mới đúng. Lỗi này hay xuất hiện đúng lúc bạn đang tập trung nhớ rằng quá khứ của give là gave, và nhớ quá kỹ. Cùng nhóm còn có "didn't gave" và "did he gave".
I have gave. Câu này sai chuẩn, và bạn vẫn sẽ nghe thấy nó từ một số người bản xứ trong lời nói thoải mái. Nghe thấy không có nghĩa là dùng được. Trong bài thi, trong email công việc, trong bất cứ văn bản nào, "I have gave" bị tính là sai. Chọn "I gave" nếu có mốc thời gian, hoặc "I have given" nếu đang nói về kết quả còn hiệu lực.
Nhầm given với giving trên giấy. Hai từ này chỉ khác nhau một chữ cái nhưng nghĩa ngược nhau về mặt thời gian. "He has given up" là đã bỏ cuộc rồi. "He is giving up" là đang bỏ cuộc lúc này. Trong bản chép chính tả, nhầm chỗ này là nhầm cả thì của câu chứ không phải lỗi chính tả nhỏ.
Sai giới từ sau give. Tiếng Việt nói "cho ai cái gì" nên nhiều người viết "give for me a book". Tiếng Anh có hai đường: give someone something, hoặc give something to someone. Không có give for. "She gave me the keys" đúng, "She gave the keys to me" đúng, "She gave the keys for me" sai.
Né câu bị động với given. Cấu trúc "I was given something" rất phổ biến trong tiếng Anh nhưng lại hiếm trong tiếng Việt, nên người học thường viết vòng qua hoặc viết thành "I was gave a chance". Đúng phải là "I was given a chance", "We were given two weeks", "She has been given a new role". Đây cũng là cấu trúc hay xuất hiện trong bài nghe học thuật, nên bỏ qua nó là mất điểm ở cả kỹ năng nghe lẫn kỹ năng viết.
Bài tập nhanh
Tám câu, điền give, gave, given hoặc giving. Bạn làm hết trước, rồi mới nhìn xuống phần đáp án.
- Last night she ______ me a long explanation.
- They have ______ us until Friday to decide.
- Did he ______ you any reason?
- The award was ______ to a first-year student.
- ______ the weather, the match will be moved.
- He is ______ away all his old books this week.
- I ______ up coffee in March and I feel better.
- Please write your ______ name and your family name.
Đáp án: 1. gave. 2. given. 3. give. 4. given. 5. Given. 6. giving. 7. gave. 8. given.
Câu 5 và câu 8 là hai câu đáng dừng lại. Câu 5 không có động từ nào ở phía trước, nên given ở đây không phải phân từ mà là giới từ, nghĩa là xét tới thời tiết. Câu 8 thì given là tính từ trong một cụm cố định trên giấy tờ, nghĩa là tên riêng chứ không phải họ. Nếu bạn sai hai câu này thì phần bốn vai của given ở giữa bài đáng đọc lại một lượt.
Câu hỏi thường gặp
Quá khứ của give là gì?
Quá khứ đơn của give là gave, quá khứ phân từ là given. Hai dạng này không thay nhau được: gave làm động từ chính trong câu quá khứ đơn, còn given luôn đi sau have, has, had hoặc một dạng của be.
Gave hay given, dùng cái nào?
Nhìn xem phía trước nó có trợ động từ không. Có have, has, had, was, were thì dùng given. Không có gì đứng trước thì dùng gave. "She gave me a book" đúng, "She has given me a book" đúng, "She has gave me a book" sai, "She given me a book" sai.
Given trong câu Given the situation nghĩa là gì?
Ở đó given không phải động từ mà là giới từ, nghĩa là xét tới, căn cứ vào. "Given the situation, we should wait" nghĩa là xét tình hình như vậy thì nên chờ. Dạng "given that" đi kèm cả mệnh đề và nghĩa là bởi vì. Cả hai cách dùng này rất hay gặp trong email công việc và trong bài nghe học thuật.
Given name là tên hay họ?
Given name là tên riêng, phần cha mẹ đặt cho bạn, còn family name hoặc surname mới là họ. Trên tờ khai tiếng Anh, người tên Nguyễn Văn Nam điền given name là Nam, family name là Nguyễn. Người Việt điền ngược ô này rất thường xuyên vì thứ tự họ tên trong tiếng Việt ngược lại.
Vì sao nghe gave hay nhầm thành give?
Vì hai từ chỉ khác nhau ở nguyên âm, mà khung phụ âm g cộng v thì giống hệt. Trong câu nói nhanh, chữ v của cả hai đều dính sang từ sau nên khung ấy càng mờ, và nếu câu không có trạng từ thời gian thì bạn mất luôn manh mối cuối cùng. Cách sửa không phải học lại luật mà là nghe lại đúng cặp đó nhiều lần cho tới khi tai tách được /eɪ/ với /ɪ/.
Học gave và given bao lâu thì nghe ra được trong câu nói nhanh?
Riêng phần luật, bạn học một buổi là nắm được. Với phần tai, mọi thứ tùy nền nghe hiện tại. Chép lại vài đoạn hội thoại rồi nhìn chỗ mình hụt là cách đo sát nhất. Làm bài kiểm tra trình độ nghe để biết mình xuất phát từ đâu, lần đo sau mới có cái mà so.
Bảng dạng của give bạn đọc xong trong ba mươi giây, và đó là phần dễ nhất của trang này. Phần còn lại, chuyện gave chỉ chênh give một nguyên âm và given rút cả âm tiết cuối thành một tiếng mũi, chỉ thật sự đi vào tai khi bạn nghe hụt nó rồi nhìn thấy chỗ mình chép sai. Chọn một tập ngắn và thử nghe chép chính tả một đoạn có gave hoặc given, rồi quay lại bảng ở đầu bài xem nó còn khô khan nữa không.

